Bursa'da Havuz Yaptırma Maliyeti: Bütçeyi Değiştiren Yerel Etkenler

Osmangazi, Yıldırım ve Nilüfer'in dağa bakan mahalleleriyle Mudanya sırtlarında villa parselleri çoğu zaman eğimlidir.

Yamaçta havuz iki biçimde oturur: ya tamamen kazıya gömülür ve arkadaki toprak istinatla tutulur, ya da bir kenarı zeminden yükselir ve gövde o tarafta perde duvarla taşınır. İkinci çözümde havuz manzaraya açılır ama gövdenin açıkta kalan yüzü hem statik hem yalıtım açısından ek iş ister.

Eğim erişimi de zorlaştırır. Mikser ve pompa parsele yanaşamıyorsa beton daha uzun hatla basılır, kazı küçük makineyle yapılır, hafriyat parça parça taşınır. Bu kalemler teklifte 'şantiye koşulları' başlığıyla tek satıra sıkıştırılmamalı, ayrı yazılmalıdır.

Bursa'da eğimli arazide havuz yazımızda istinat ve kazının teknik tarafını, yamaçta suyun nereden geldiğini ve gövdenin nasıl sabitlendiğini ayrıntısıyla anlattık.

Nilüfer, Görükle ve Mudanya yolu üzerindeki ova parselleri nehir alüvyonu üzerindedir.

Kazı tabanına çakıl yatak içinde delikli drenaj borusu serilir, su bir toplama rögarına alınır ve gerekirse pompayla uzaklaştırılır. Bu hat yapımdan sonra da taban suyunun gövdeye bindirdiği basıncı azaltır.

Taban suyu yüksek parselde havuz tam boşaltılmaz; boş gövde dıştaki suyun kaldırma kuvvetiyle yerinden oynayabilir. Taban betonuna konan basınç dengeleme vanası bu riski azaltır ve bakım boşaltmalarında önce su seviyesi ölçülür.

Ocak ortalaması 5 °C dolayındadır. Isıtmasız açık havuz yalnız Haziran ortası ile Eylül ortası arasında rahat kullanılır.

Bu işler sonradan yapılınca kırım ister. Don, kenar taşının altındaki nemli harcı ufalar ve borunun içinde kalan suyu çatlatır; ilk kışta görünmeyen hasar üçüncü kışta onarım faturası olarak gelir.

Doğru ısı pompası kapasite seçimi ve örtü olmadan işletme gideri hızla büyür. Isıtma, Bursa'da bütçenin hem kurulumda hem işletmede büyüyen kalemidir.

Isı pompası havadaki ısıyı suya aktarır; dış hava ısındıkça verimi artar. Bu yüzden ilkbahar ve sonbaharın ılık günlerinde iyi çalışır, kışın ise verimi düşer. Dört mevsim kullanılacak açık havuz Bursa'da ekonomik değildir; kış kullanımı isteniyorsa kapalı havuz ya da yüzeyi kapatan bir yapı düşünülmelidir.

Isı kaybının büyük bölümü yüzeyden olur. Örtüsüz ısıtılan havuz, gece kaybettiği ısıyı ertesi gün yeniden üretir. Bu nedenle ısı pompası alırken örtüyü de aynı teklife yazdırmak, işletme giderini en çok düşüren karardır.

Çekirge hattındaki termal kaynaklar Bursa'ya özgü bu talebi doğurur.

Termal su mineral ve kireç yükü taşır; doğrudan havuza verildiğinde kaplamayı lekeler, ekipmanı yıpratır ve su dengesini bozar. En sık yapılan kurulumda termal suyun ısısı eşanjörle havuz suyuna aktarılır, havuz şebeke suyuyla doldurulur. Kür ve spa havuzunda termal suyun kendisi kullanılacaksa boru, vana ve pompa malzemesi buna göre seçilir.

Termal suya dayanıklı sistemler konusunu ayrı bir yazıda ele aldık; maliyet açısından fark, paslanmaz ve plastik malzeme seçimi ile daha sık bakım aralığından gelir.

Satırı geçmeyen kalem, sonradan ek iş olarak fiyatlanır. Teklifleri karşılaştırırken toplamdan önce bu satırlara bakın.

Betonarme gövde eğime göre şekillenir ve malzeme parça parça taşınabilir.

Prefabrik gövde düzgün bir taban ve yerleştirme için makine erişimi ister; yamaç parselde bu iki şart pahalılaşır. Ova parselinde ise prefabrik gövde de taban suyuna karşı ağırlıklı taban betonu ve ankraj ister, iki sistemin fiyat farkı daralır.

Benzer bir karşılaştırma için Gaziantep'te havuz yaptırma maliyeti yazımıza bakılabilir: orada kış soğuğu benzer, ama zemin kireçtaşı ve su kısıtlıdır. Bursa'daki villa ve site havuzu yapımında keşfi parselde yapıyor, eğim ve zemini okuyarak sistemi buna göre öneriyoruz.